Bouwhelmen

Waarom een bouwhelm dragen?

Een bouwhelm is bedoeld om hoofdletsel te voorkomen of te beperken. Op bouwplaatsen, industriële locaties en productieomgevingen kan hoofdletsel ontstaan door vallende materialen, uitstekende delen of werkzaamheden boven de werkplek. Daarom is hoofdbescherming op veel locaties verplicht.

De helm moet geschikt zijn voor het risico dat aanwezig is. Een bouwhelm voor algemeen gebruik beschermt tegen andere situaties dan een klimhelm of stootpet. Ook de combinatie met andere persoonlijke beschermingsmiddelen kan belangrijk zijn, bijvoorbeeld wanneer je gehoorbescherming of een vizier nodig hebt.

Een bouwhelm is vooral van belang bij:

• Werkplekken met risico op vallende voorwerpen;
• Werkzaamheden rond steigers, machines of constructies;
• Stootgevaar door leidingen, balken of lage doorgangen;
• Locaties waar hoofdbescherming verplicht is aangegeven;
• Werk onder of naast hijs- en montagewerk.

Waar moet een bouwhelm aan voldoen?

Voor industriële veiligheidshelmen is EN 397 de belangrijkste norm. Deze norm stelt eisen aan onder meer schokabsorptie, doorboring en de uitvoering van de helm. Een CE-markering geeft aan dat de helm voldoet aan Europese eisen voor persoonlijke beschermingsmiddelen.

Niet elke helm is geschikt voor elk risico. Werk je op hoogte, dan kan een helm met andere eigenschappen nodig zijn. Bij elektrische risico’s kan een elektrisch geïsoleerde helm vereist zijn. Kijk daarom niet alleen naar het uiterlijk van de helm, maar vooral naar de toepassing waarvoor hij is gemaakt.

Let bij normering en uitvoering op:

• EN 397 voor industriële veiligheidshelmen;
• CE-markering op helm of productinformatie;
• Aanvullende eigenschappen zoals elektrische isolatie;
• Geschiktheid voor kinband, vizier of oorkappen;
• Voorschriften vanuit werkgever, opdrachtgever of locatie.

Wanneer kies je voor een bouwhelm?

Een bouwhelm is bedoeld voor werkomgevingen waar bescherming tegen stoten en vallende voorwerpen nodig is. Dit komt vaak voor op bouwplaatsen, in productieomgevingen en bij werkzaamheden rond constructies of machines. De helm moet voldoen aan de juiste normering en geschikt zijn voor de risico’s op de werkplek.

Bij bouwhelmen draait de keuze vooral om bescherming, pasvorm en praktische inzetbaarheid. Denk aan het binnenwerk, het materiaal van de schaal, ventilatie, kleur en de mogelijkheid om accessoires te gebruiken. Zo stem je de helm af op het werk zonder verder te kijken dan nodig is.

Eigenschappen van bouwhelmen

Bouwhelmen verschillen in materiaal, schaalvorm, binnenwerk en uitbreidingsmogelijkheden. Welke eigenschappen belangrijk zijn, hangt af van de werkzaamheden. Voor langdurig dragen kan comfort zwaarder meewegen. Voor zwaardere werkomgevingen kunnen materiaalsterkte en bestendigheid belangrijker zijn.

Ook ventilatie speelt een rol. Een geventileerde helm draagt vaak prettiger bij warm werk, maar is niet altijd geschikt voor elke omgeving. Een gesloten helm kan bijvoorbeeld nodig zijn bij bepaalde elektrische of chemische risico’s.

Veel voorkomende eigenschappen zijn:

• Verstelbaar binnenwerk voor een stabiele pasvorm;
• Korte klep voor zicht naar boven;
• Ventilatieopeningen voor draagcomfort;
• Regengoot voor afvoer van water;
• Slots voor montage van vizieren of oorkappen;
• Kinband of mogelijkheid om een kinband te plaatsen;
• Reflectie of opvallende kleuren voor herkenbaarheid.

Materialen en levensduur

Het materiaal van de bouwhelm heeft invloed op gewicht, bestendigheid en levensduur. Veel gebruikte materialen zijn onder meer polyethyleen, ABS, polyamide, textielfenol en glasvezelpolyester. De juiste materiaalkeuze hangt af van de werkomgeving en de belasting waaraan de helm wordt blootgesteld.

Helmen verouderen door gebruik, uv-straling, temperatuurwisselingen en contact met stoffen op de werkplek. De fabrikant bepaalt de gebruikstermijn van de helm. Controleer daarom altijd de productinformatie en de fabricagedatum aan de binnenzijde van de helm.

Vervang een bouwhelm altijd wanneer:

• De helm een harde klap heeft gehad;
• Er scheuren, deuken of vervorming zichtbaar zijn;
• Het binnenwerk beschadigd of versleten is;
• De gebruikstermijn is verlopen;
• De helm is aangetast door hitte, uv-straling of chemicaliën.

Pasvorm en draagcomfort

Een bouwhelm moet stevig zitten zonder te knellen. Een loszittende helm kan verschuiven en biedt minder betrouwbare bescherming. Een helm die onprettig zit, wordt sneller verkeerd gedragen of onnodig afgezet.

Het binnenwerk bepaalt voor een groot deel het draagcomfort. Let op de hoofdband, het verstelmechanisme en de zweetband. Bij langdurig gebruik zijn ook gewicht en balans belangrijk. Zeker wanneer de helm wordt gecombineerd met oorkappen, vizier of andere accessoires.

Controleer bij het afstellen:

• De hoofdband sluit goed aan rond het hoofd;
• De helm blijft stabiel zitten bij beweging;
• Het binnenwerk is correct ingesteld;
• De zweetband is schoon en in goede staat;
• De kinband is goed afgesteld wanneer die wordt gebruikt.

Accessoires voor bouwhelmen

Bouwhelmen kunnen vaak worden uitgebreid met accessoires. Daarmee stem je de helm beter af op de werkzaamheden. Denk aan een vizier bij risico op rondvliegende deeltjes, oorkappen bij lawaai of nekbescherming bij buitenwerk.

Gebruik alleen accessoires die geschikt zijn voor de betreffende helm. Niet elke houder, kinband of oorkap past op elke helmschaal. Een verkeerde combinatie kan de pasvorm verstoren of de bescherming verminderen.

Veel gebruikte accessoires zijn:

• Helmvizieren voor gezichtsbescherming;
• Helm-oorkappen voor gehoorbescherming;
• Kinbanden en vervangend binnenwerk;
• Zweetbanden en helmmutsen;
• Nekbescherming en helmstickers.

Kleuren, herkenbaarheid en personalisatie

De kleur van een bouwhelm kan worden gebruikt voor herkenbaarheid op de werkvloer. Bedrijven gebruiken helmkleur soms om functies, afdelingen of bezoekers te onderscheiden. Opvallende kleuren kunnen daarnaast bijdragen aan zichtbaarheid.

Personalisatie kan nuttig zijn, bijvoorbeeld met naammarkering, logo of identificatiesticker. Gebruik daarvoor alleen geschikte helmstickers of markeringen. Sommige lijmen, inkten en oplosmiddelen kunnen de helmschaal aantasten.

Let bij personalisatie op:

• Gebruik alleen stickers die geschikt zijn voor helmen;
• Plak niet over beschadigingen of norminformatie;
• Boor of schroef niets in de helmschaal;
• Wijzig geen originele onderdelen;
• Houd fabricagedatum en markeringen leesbaar.

Bouwhelm controleren voor gebruik

Een bouwhelm moet vóór gebruik worden gecontroleerd. Kijk daarbij naar de helmschaal, het binnenwerk, de kinband en eventuele accessoires. Schade hoeft niet groot te zijn om invloed te hebben op de bescherming.

Na een impact moet de helm worden vervangen. Ook wanneer er geen duidelijke barst zichtbaar is, kan de constructie intern beschadigd zijn. Gebruik bij twijfel geen beschadigde helm.

Loop voor gebruik na:

• Geen scheuren, deuken of diepe krassen in de schaal;
• Binnenwerk zit goed vast en veert voldoende;
• Kinband en sluitingen zijn intact;
• Accessoires zitten correct bevestigd;
• Gebruikstermijn en fabricagedatum zijn nog acceptabel.

Bouwhelmen voor professioneel gebruik

Bij het kopen van een bouwhelm kijk je naar de combinatie van normering, pasvorm, materiaal en toepassing. De helm moet aansluiten op de risico’s van het werk en geschikt zijn voor de omstandigheden waarin hij wordt gebruikt.

Voor organisaties is het verstandig om helmgebruik eenduidig vast te leggen. Denk aan afspraken over kleurgebruik, vervanging, accessoires en controle. Dat voorkomt dat medewerkers verschillende oplossingen gebruiken die niet altijd goed op elkaar aansluiten.

Stel bij de keuze in ieder geval deze vragen:

• Welke risico’s moet de bouwhelm afdekken?
• Welke normering wordt gevraagd?
• Is ventilatie gewenst of juist niet geschikt?
• Moet de helm gecombineerd worden met vizier of oorkappen?
• Hoe intensief wordt de helm gedragen?

Bouwhelmen kopen

Een bouwhelm moet passen bij de werkomgeving, correct worden gedragen en op tijd worden vervangen. Door te letten op normering, materiaal, pasvorm en accessoires kies je hoofdbescherming die aansluit op professioneel gebruik. Dat helpt om risico’s op hoofdletsel beter te beheersen op bouwplaatsen en andere werklocaties. Twijfel je welke bouwhelm past bij jouw werkzaamheden? Neem dan contact met ons op.